Biz fakültede okurken birinci sınıfta anayasa
hukuku dersinde piramit şeklinde bir şekil
çizilir. Piramitin en tepe noktasına Anayasa yazılır, aşağı doğru indikçe kanunlar,
kanun hükmünde kararnameler, tüzükler, yönetmelikler,
diye aşağıya kadar inerdi. Bu, şu demek;
en üstte anayasa diğerleri onun altında ve
ona aykırı olamazlar. Bunun dışında piramitte
olmayan en üstte "hukukun evrensel ilkeleri"
yazılırdı. Yani anayasalar da bu evrensel
ilkelere aykırı olamaz demektir. Hukukun
evrensel ilkeleri de tüm insanlığın kabul
ettiği üstün ilkelerdir.
Ancak, hükümleri uzun süre değişmeyen
sabit bir anayasa yapmak mümkün değildir.
En yeni yapılan bir anayasa bile aradan bir
yıl geçmeden bazı maddelerinin değişmeye
başladığını göreceksiniz. O bakımdan aslında
anayasalar sadece değişmeyen kalıcı kurallar
içermezler. O anda anayasa yapıcının kendi
düşüncesi yada ideolojisi olan bazı hususlarda
anayasaya girer ve zamanla bunun değişmesi
ihtiyacı doğar.
Oysa anayasa kanunlar ve diğer mevzuat hükümleri
gibi sürekli değişikliğe uğramamalıdır. O
bakımdan değişmeyen sadece kalıcı ana kurallar
içermelidir. Onun dışındaki hususlar kanunlarla
düzenlenmelidir. Buna en güzel örnek Ahmet
Cevdet paşanın mecellesinin başında bulunan
kava-idi külliye (ana kaideler)
dir. Yüz maddelik bu kaideler
bugün dahi hukukta geçerli hükümlerdir.
Ancak anayasaların ilk olarak çıkması ve
dünyada uygulanmaya başlamasının nedeni,
elde edilen kazanımları korumak yada bir
devletin rejimini, idari sistemini muhafaza
etmektir. Bu amaçla anayasa yapıldığından
bazı zamanla değişen kuralların anayasalara
konulması kaçınılmazdır.
Yeni yada sivil anayasa tartışmalarının
ayyuka çıktığı şu günlerde anaysa mevzusunda
bir söz söylemesek bizim için eksiklik olurdu.
Zira bizim Anayasa hukuku hocalarımız Erdoğan
Teziç, Burhan Kuzu, idi. Okuduğumuz anayasa
hukuku kitapları ise biri Erdoğan Teziç'e
ait diğeri Ergun Özbudun'a aitti.
Sayın Yök başkanımız o zamanlar
daha özgürlükçü idi. O zamanlar kitaplarındaki
görüşler arasında çok fazla çelişki yoktu.
Netice olarak en ufak meselelerin bile anayasada
yer alması anayasayı anayasa olmaktan çıkaracağı
düşüncesini taşıyorum. Bakalım bu anayasa
tartışmalarının sonu nereye varacak...
Cenabı Hak hakkımızda hayırlı olanı versin.
Ramazanını mübarek olsun
